Alinea 149 Parket bij de Hoge Raad 28 februari 2001

"De Hoge Raad laat het "bijzondere" van de "band" tussen staat en onderdaan in het midden en brengt in casu, naast het nationaliteitsbeginsel, ook het bronbeginsel in stelling: hij overweegt uitdrukkelijk (r.o. 3.4.3) dat het gaat om "voordelen die hun oorsprong vinden in (Nederland)", en dat het Nederlandse heffingsrecht in casu slechts "mede" op het nationaliteitsbeginsel is gegrond. Dus: het Nederlandse heffingsrecht is in casu in de eerste plaats gebaseerd op het bronbeginsel. Die overweging is ongetwijfeld juist. Het is juist een eis van gelijkheid dat degene die zijn in Nederland als bronland opgebouwde vermogensvermeerdering na emigratie realiseert, zoveel mogelijk behandeld wordt als degene die dezelfde vermogensvermeerdering realiseert in Nederland. Als het aan Nederland had gelegen, zou er in art. 13, § 5, van het Belgisch-Nederlandse Verdrag dan ook geen onderscheid naar nationaliteit zijn gemaakt. Dat volgt al uit art. 49, eerste lid, letter c (oud), Wet IB, dat voor de buitenlandse belastingplicht ter zake van een Nederlands a.b. immers geen onderscheid naar nationaliteit maakt. Als het aan Nederland had gelegen, zouden, conform het tegenwoordige Nederlandse standaardverdrag, alle émigré a.b.-houders vijf jaar hinderlijk gevolgd zijn, ongeacht hun nationaliteit. Dat in art. 13, § 5, van het Verdrag met België de Nederlandse nationaliteit van de émigré mede beslissend is gemaakt, is uitsluitend een gevolg van het feit dat België zulks wenste. Op de keper beschouwd, moet de belanghebbende zich dus tot de Belgische rechter wenden met de stelling dat België onrechtmatig handelde door beperking van art. 13, § 5, tot Nederlanders te eisen, die aldus gediscrimineerd worden ten opzichte van Belgen en andere niet-Nederlanders. De belanghebbende kan daar tegenin brengen dat een belastingverdrag tweezijdig is en dat Nederland niet had mogen toegeven aan die Belgische wens. Daartegen kan Nederland echter weer aanvoeren dat dan wellicht geen verdrag tot stand gekomen was, in welk geval de belanghebbende (en verder iedereen) nog slechter af was geweest: hij zou dan door Nederland op grond van art. 49, lid 1, letter c, Wet IB 1964 (oud) tot in lengte van eeuwigheid achtervolgd hebben kunnen worden. Anders gezegd: het is een eis van rechtsgelijkheid dat Nederland voorkomt dat sommige van zijn inwoners hun binnen de Nederlandse belastingjurisdictie opgebouwde latente a.b.-belastingschuld eenvoudig afschudden door te verhuizen. De Nederlandse wet voorziet daarin ook in art. 49 Wet IB 1964. Bij Verdrag streeft Nederland daar evenzeer naar, maar ziet zich alsdan geconfronteerd met wensen van de andere Staat, met name met de wensen om het Nederlands achtervolgingsrecht in de tijd te beperken en, in het geval van België, om de personele reikwijdte te beperken tot Nederlandse onderdanen. Nederland moet alsdan een afweging maken tussen het belang van gelijke behandeling van Nederlandse en niet-Nederlandse emigrerende a.b.-houders enerzijds en anderzijds het belang van het tot stand komen van een verdrag dat voor zijn inwoners zoveel mogelijk dubbele belasting voorkomt. Als niet gezegd kan worden dat die belangenafweging onredelijk is geweest, is daarmee mijns inziens een objectieve rechtvaardiging voorhanden voor het toegeven aan de - mogelijk tot ongelijke behandeling leidende - Belgische wens. In casu kan van de belangenafweging bepaald niet gezegd worden dat zij onredelijk is geweest. (...).

$ curl -s https://bron.page/api/v1/blobs/3bb560ef7fa4951e027f116d31f34fa953266e2f77533966067f2e3c154d874c | shasum -a 256