Alinea 289 Parket bij de Hoge Raad 7 juli 2009

10.23 Op de vraag naar de ratio legis van bepalingen als art. 110 lid 1 Rv en art. 46 Wet op de Raad van State is in de wetsgeschiedenis een begin van een antwoord te vinden. In het burgerlijk procesrecht geldt al sinds 1838 dat het aan de gedaagde is om een beroep op de relatieve onbevoegdheid van de rechter te doen.(80) De rechter diende alleen als hij absoluut onbevoegd is ambtshalve zijn onbevoegdheid uit te spreken (art. 156 (oud) Rv. Art. 155 (oud) Rv had betrekking op de relatieve onbevoegdheid. Het artikel bepaalde dat de gedaagde gehouden was deze exceptie "voor te stellen, alvorens eenige andere weren van regten of eenige andere verdediging voor te dragen". Bij Wet van 7 juli 1896, Stb. 103 werd art. 155 evenwel geschrapt. Dit omdat de wetgever toen "het gewichtige beginsel" omarmde "dat de gehele verwering in ééns moet worden voorgedragen". Aldus werd gebroken met het oude, "tot lang procedeeren als het ware verlokkende" stelsel van 1838.(81) Een uitzondering voor het beroep op de relatieve onbevoegdheid werd niet gemaakt. Dat veranderde in art. 1954, toen aan het in 1896 behouden gebleven art. 154 Rv (dat bepaalde dat de gedaagde een beroep op de onbevoegdheid kon doen(82)) een nieuw tweede lid werd toegevoegd. Dit artikellid, dat de voorganger is van het tegenwoordige art. 110 lid 1 Rv, bepaalde dat de exceptie "vóór alle weren" moest worden voorgesteld. De MvT houdt met betrekking tot deze toevoeging het volgende in:(83)

$ curl -s https://bron.page/api/v1/blobs/dcecd2a6ee989a360c77477dd4bbd94e95dbb219f23e50dbf3a1a1e36dd0cd4d | shasum -a 256