Citaat | Parket bij de Hoge Raad 7 december 2022
Onder 3.9.4 Parket bij de Hoge Raad 7 december 2022
Een alinea uit Parket bij de Hoge Raad 7 december 2022, ECLI:NL:PHR:2022:1237.
Het in dit citaat onderstreepte deel valt, gezien ook de verbindingen die lopen via “Men zie ook”, etc. en “dat het aankomt op de vraag”, etc., toch moeilijk anders te verstaan dan dat met de concernvennootschappen “die het krediet hebben gebruikt of te wier beschikking het is gekomen” wordt gedoeld op degenen aan wie “de tegenwaarde van hun hoofdelijke schuld ten goede is gekomen”, kort gezegd de met die schuld corresponderende gelden (de financiering). Naar blijkt uit dat arrest van 21 november 1946 had de Hoge Raad met de schuldenaar aan wie die tegenwaarde (het geleende bedrag) “ten goede is gekomen” het oog op de schuldenaar wiens “vermogen” die tegenwaarde “ten goede is gekomen”, oftewel de schuldenaar “die de tegenwaarde der schuld verwierf” in diens vermogen. Van zo’n onderscheid tussen hoofdelijke schuldenaren kan blijkens dit laatste arrest ook sprake zijn ingeval van een verstrekte lening (waarbij een bepaald geldbedrag wordt verschaft), al is dit iets anders dan een verstrekt krediet (waaronder de bevoegdheid bestaat gelden op te nemen tot een zekere grens). Zie onder 3.4.1 hiervoor. Telkens geldt dan dat, zoals de Hoge Raad het uitdrukt in zijn arrest van 13 juli 2012, het enkele ‘verstrekt’ zijn van de lening of het krediet aan twee of meer concernvennootschappen gezamenlijk nog niet betekent dat de lening of het krediet door ieder van hen is ‘gebruikt’ of aan ieder van hen ‘ter beschikking’ is gekomen. Zie onder 3.9.2 sub a-b hiervoor. Ik betrek daarbij verder dat de Hoge Raad bij genoemde verduidelijking in zijn arrest van 13 juli 2012 redeneert vanuit het gevaltype waarin binnen een concern of tussen de desbetreffende tot een concern behorende vennootschappen geen afspraken zijn gemaakt of geen regeling is getroffen over de toerekening van leningen en kredieten die zijn verstrekt aan twee of meer van tot dat concern behorende vennootschappen gezamenlijk . Zie onder 3.9.2 sub a hiervoor. Dat geval lag ook voor in die zaak. Zie onder 3.4.3 hiervoor. Het ligt niet in de rede dat de onder 3.9.2 sub b hiervoor bedoelde overweging van de Hoge Raad - via “of te wier beschikking de lening of het krediet is gekomen” - als uitgangspunt insluit dat de enkele toegankelijkheid tot deze financiering voor een concernvennootschap reeds haar draagplicht in de onderlinge verhouding (voor een nader te bepalen omvang) oplevert, omdat aan deze overweging, die verder alleen verwijst naar de overige relevante omstandigheden van het geval, dan wel erg weinig onderscheidend vermogen zou toekomen. Langs die weg zouden dan in beginsel als ‘één pot nat’ alle betrokken concernvennootschappen (in dit geval Cekadak Noord B.V. en JVS Beheer B.V.) binnen de kring van draagplichtige schuldenaren worden getrokken, nu voor al die concernvennootschappen ten minste geldt - zie onder 3.9.2 sub a-b hiervoor - dat aan hen gezamenlijk de leningen en/of kredieten zijn verstrekt. Dit ligt anders waar “wie de lening of het krediet heeft gebruikt of te wier beschikking de lening of het krediet is gekomen” ziet op wie van de concernvennootschappen daadwerkelijk via het vermogen concreet profijt heeft gehad van de desbetreffende financiering zelf (dus doordat de desbetreffende concernvennootschap geacht kan worden (een deel van) de gelden uit de lening en/of het krediet in haar vermogen te hebben ontvangen, ter verdere aanwending), hetgeen niet automatisch opgaat voor al die concernvennootschappen. Voor welke benadering, zoals gezegd, de parlementaire geschiedenis dus ook een basis biedt. Het voorgaande klemt temeer door het feit dat volgens de Hoge Raad het gerechtshof in het arrest a quo nader had moeten ingaan op de stelling van JVS Beheer B.V. dat zij in haar onderlinge verhouding tot Cekadak Noord B.V. niet draagplichtig is met betrekking tot de schuld, omdat de schuld binnen het concern waarvan JVS Beheer B.V. en Cekadak Noord B.V. deel uitmaken voor rekening komt van laatstgenoemde. Welke stelling van JVS Beheer B.V. na cassatie en verwijzing dus nog ter beoordeling voorlag. Ik betrek ten slotte dat in de literatuur van na genoemd Hoge Raad-arrest van 13 juli 2012 dit arrest in meerderheid niet zo wordt verstaan dat, kort gezegd, “wie de lening of het krediet heeft gebruikt of te wier beschikking de lening of het krediet is gekomen” tevens omvat: reeds het enkele toegankelijk zijn van deze financiering voor een concernvennootschap. Zie onder 3.7.3-3.7.6 hiervoor, waarbij de uitzondering in het bijzonder te vinden valt onder 3.7.5 hiervoor.
Zelf controleren
Voor dit citaat hoeft niemand Bron op zijn woord te geloven. Het document dat rechtspraak.nl publiceerde, staat op https://bron.page/api/v1/blobs/bc43e798c324122e4e35f00ab557d97f19d980d69701b831a7f7c056904df942. Wie het ophaalt en de SHA-256 ervan berekent, krijgt bc43e798c324122e4e35f00ab557d97f19d980d69701b831a7f7c056904df942, en de alinea staat in dat document op bytes 90760 tot 95685.
$ curl -s https://bron.page/api/v1/blobs/bc43e798c324122e4e35f00ab557d97f19d980d69701b831a7f7c056904df942 | shasum -a 256