Onder 3.3.4 Rechtbank Amsterdam 29 maart 2018

De rechtbank stelt voorop dat het OM in artikel 167, eerste lid, Sv de bevoegdheid is toegekend zelfstandig te beslissen of naar aanleiding van een ingesteld opsporingsonderzoek vervolging moet plaatsvinden. Deze beslissing leent zich slechts in zeer beperkte mate voor een inhoudelijke rechterlijke toetsing. Slechts in uitzonderlijke gevallen is plaats voor de niet-ontvankelijkverklaring van het OM in de vervolging. De officier van justitie kan haar vervolgingsrecht verspelen indien ernstig inbreuk is gemaakt op beginselen van een behoorlijke procesorde waardoor doelbewust of met grove veronachtzaming van de belangen van verdachte diens recht op een eerlijk proces is tekortgedaan. Een dergelijk uitzonderlijk geval kan zich voordoen wanneer de vervolging wordt ingesteld of voortgezet nadat door het OM gedane uitlatingen bij de verdachte het gerechtvaardigde vertrouwen hebben gewekt dat hij niet (verder) zal worden vervolgd. Veranderde omstandigheden – zoals nieuw bewijs of nader onderzoek – kunnen met zich brengen dat op een toezegging kan worden teruggekomen. Dergelijke veranderingen dienen uiteraard wel tijdig met de verdediging te worden gecommuniceerd. In het onderhavige onderzoek is dat tweemaal niet op de wettelijk voorgeschreven wijze gedaan, waardoor de verdediging tevens een stem in het nadere deskundigenonderzoek is onthouden. De rechtbank acht dit in deze zaak, waarin deskundigenberichten van cruciaal belang zijn, zeker na de brief van 3 september 2014, een ernstig verzuim, met name nu artikel 150a Sv het belang van “equality of arms” en “fair play” als bedoeld in artikel 6 EVRM beoogt te waarborgen. Onder deze omstandigheden is dan ook in beginsel sprake van een grove veronachtzaming van de belangen van de verdediging, waardoor het recht op een eerlijk proces is geschonden. Immers heeft de verdediging geen invloed kunnen uitoefenen op welke deskundige werd benoemd en op de te stellen vragen zowel aan Botter, als aan Maes in reactie op het rapport van Botter. De volgende vraag is welk nadeel verdachte door deze gang van zaken heeft geleden. De rechtbank acht het in dit kader van belang dat de verdediging reeds in een eerder stadium in de gelegenheid is geweest om Maes te bevragen bij de rechter-commissaris. Ten aanzien van Botter is de verdediging dezelfde mogelijkheid geboden toen Botter op 13 februari 2018 ter zitting aanwezig was. Daarbij was eveneens de deskundige Van de Goot aanwezig. Verder heeft de verdediging na de kennisneming van het rapport van Botter ruim de tijd gehad om desgewenst (alsnog) nader onderzoek te laten verrichten. Door deze compensatie is het nadeel voor de verdediging beperkt gebleven. Niet-ontvankelijkverklaring van de officier van justitie in haar vervolging is daarom een te zware sanctie. Wel dient het vormverzuim naar het oordeel van de rechtbank te worden gecompenseerd door vermindering van de hoogte van de straf.

$ curl -s https://bron.page/api/v1/blobs/e8cb2ff510e96062f71258bd9dc84b2851052b6cc8ff7e8eb847a481d3f74c0d | shasum -a 256